Voor 200 Oegandese Shilling, omgerekend nog geen dubbeltje in euro's, bieden de vrouwen en meisjes in de vluchtelingenkampen van Oeganda zich aan mannen aan. Dit blijkt uit
onderzoek van het Oegandese Ministerie voor Gezondheid. In het noorden van het land zijn twee miljoen ontheemden al jaren op de vlucht voor het geweld van de
Lord's Resistance Army. Prostitutie is geen ongewoon verschijnsel in vluchtelingenkampen, dat zag ik ook in Congo, Soedan en Burundi. Gedwongen door armoede zoeken veel vrouwen hun toevlucht tot betaalde seks. Seksueel geweld is ook schering en inslag, zeker voor alleenstaande vluchtelingenvrouwen. Daar moet bij het opzetten van de opvangkampen meer rekening mee worden gehouden. Zo durfden meisjes in een kamp in Oost-Congo niet naar de latrine. Het sanitair lag er zo afgelegen, dat ze vreesden onderweg te worden lastiggevallen.
In het nieuwe nummer van Esta: De powervrouwen van Congo. Een reportage die ik vorig jaar maakte tijdens de presidentsverkiezingen in dit Centraal-Afrikaanse land, speciaal voorproefje uit mijn boek voor de Esta-lezeres. Een verhaal waarin ik me met collega/vriendin Chouchou onderwerp aan een cursus zelfverdediging voor Congolese vrouwen, en waarin vrouwen vertellen over wat hun in de oorlog is aangedaan en hoe ze daar bovenop komen. Uiterst actueel in deze tijd dat het in Oost-Congo weer helemaal de verkeerde kant opgaat. Gelukkig toeval: in dit Esta-nummer ook een drieluik-interview met de drie vrouwelijke krantenhoofdredacteuren van Nederland. Nog twee weken in de winkels.
Uit Congo kan ik wel vertrekken, maar ik ben er nooit helemaal weg. Dat schrijf ik in
Een nacht in een vijzel over het land waar ik zo veel lieve mensen ontmoette. Het nieuws over Oost-Congo confronteert me zo vaak met slechte berichten voor hen. Onlangs belde ik met Justine, voorzitter van vrouwenorganisatie Synergie in Goma. Rondom Goma wordt sinds ik er weg ben - en dat was november vorig jaar - in meer of mindere mate gevochten. En zoals altijd zijn vrouwen dubbel slachtoffer. Synergie heeft nu al geen plek meer voor de vele verkrachtingsslachtoffers die aankloppen voor opvang. Ik denk aan het meisje van drie, aan de vrouw van 65 en aan al die andere Congolese vrouwen die ik ontmoette die door milities of soldaten waren verkracht en mishandeld. En word verschrikkelijk boos. Hoe kan het toch dat we dit geweld geen halt weten toe te roepen? En hoe kan het toch dat we daar zo weinig aandacht voor hebben?
(meer)
Niet iedereen die de boekhandel inloopt kan
Een nacht in een vijzel vinden, begrijp ik uit bezorgde mailtjes en telefoontjes. Mensen zoeken soms tevergeefs onder de categorie 'Afrika' of 'reisboeken', waar mijn boek logischerwijs zou moeten liggen. Wat blijkt? Bij een paar boekhandels is
Een nacht in een vijzel weggestopt bij 'sociologie'! Onder het motto: als het over vrouwen gaat, kan het geen reisliteratuur wezen, dan moet het wel iets onverteerbaars wetenschappelijks zijn. Typisch. Deze suffe redenatie heeft bijvoorbeeld tot gevolg dat ik in mijn eigen Utrechtse Broese in de kelder verscholen lig. Advies: als je mijn boek zoekt, kijk dan verder dan de reizen- of Afrikahoek. Maar zeg bij het afrekenen wel even dat je het belachelijk vindt dat zo'n mooi reisboek zo wordt weggemoffeld...
'Alleen vrouwen kunnen Afrika redden.' Met die stelling wil AfrikaNieuws naar aanleiding van
Een nacht in een vijzel een discussie opwekken op de website. Wat ik van deze stelling vind? Je leest het in de AfrikaNieuwsrubriek
vijf vragen aan... Helemaal onderaan kun je jouw reactie schrijven - daarvoor moet je trouwens wel eerst registreren, maar dit is doodeenvoudig. Extra stimulans om je met deze uiterst relevante man-vrouwdiscussie te bemoeien: er worden exemplaren van mijn boek verloot onder degenen die reageren. Als dat de tongen/pennen/toetsenborden niet losmaakt...
Vrouwen in lange broek - laat staan in korte - zorgen nog voor de nodige commotie op het Afrikaanse continent. Eigenlijk zie je alleen jonge, moderne vrouwen in de steden in broekspijpen - zoals deze Rwandese vriendin op de foto. Op het platteland en bij officiële gelegenheden is de damespantalon nog steeds taboe. In het Congolese parlement is het vrouwen zelfs verboden in een broek te verschijnen. De mannelijke volkvertegenwoordigers zijn bang dat vrouwenbillen in een broek ze te veel afleiden van het politieke werk. En in het Nigeriaanse Aba moesten eergisteren meiden in lange broek op de loop voor groepen jongens die het op hun 'indecente kledij' hadden gemunt, zo meldde de Nigeriaanse krant
Vanguard Daily. De vrouw van de gouverneur moest eraan te pas komen om de rust in de Zuid-Nigeriaanse stad te doen terugkeren.
Dieuwertje Blok interviewde me afgelopen dinsdag over
Een nacht in een vijzel in
Desmet Live. Een leuk gesprek, over de vrouwen van Ituri die het met een seksstaking voor elkaar kregen dat hun echtgenoten en zoons zich niet meer bij de rebellen aansloten, de veerkracht van mensen onder de meest uitzichtloze omstandigheden, hoop of wanhoop voor Afrika en mijn vaste voornemen geen cynicus te worden. Toch fijn als je wordt geïnterviewd door collega's die je boek daadwerkelijk hebben gelezen.
Uitzending gemist? Hier is-ie alsnog te zien!
Er is vast een fles opengetrokken in de radiostudio in hartje Bujumbura: mijn collega's van de Burundese
Radio Isanganiro hebben een
Prins Clausprijs gewonnen van 25.000 euro! Het Prins Claus Fonds koos dit jaar voor cultuur en conflict als thema. Wat mij betreft hadden ze geen waardiger kandidaat kunnen kiezen dan deze radiozender. Al twee keer was ik mij mijn collega's te gast, en steeds raakte ik onder de indruk van de manier waarop zij gemeenschapszin, verzoening en nieuwsvoorziening met elkaar weten te combineren. Maar laat ik de repo die ik voor Vrij Nederland maakte over Ijambo, de studio die onder Isanganiro valt, voor zich spreken.
(meer)
Wat voor bedrijfje kun je opzetten met 50 dollar in de Derde Wereld? Verschillende publicaties over microkrediet suggereren dat startende ondernemers met dit bedrag een bedrijf kunnen beginnen. Samen met fotograaf
Riccardo Gangale ging ik op zoek naar kleine ondernemers in Zuid-Kivu, Oost-Congo, en kwam tot de conclusie dat er wel wat meer nodig is voor een bloeiende onderneming. Voor Onze Wereld schreef ik een pleidooi voor
realisme in de microkrediet-hype. Ik sprak met een bijenhoudster, restaurateur, naaister en een zeepmaakster over hun bedrijf.
(meer)
Voor wie het me zelf wil horen vertellen: een uitgebreid radiointerview over
Een nacht in een vijzel in VPRO's
De Avonden van 13 september. Ik ging in gesprek met interviewer
Anton de Goede, een journalist die de tijd neemt en zich voorbereidt - en dat is niet zo vanzelfsprekend als het lijkt. De Goede vond het 'een groot genoegen om je te volgen op die tochten die aan de ene kant heel voorzichtig zijn waar je met de mensen omgaat en tegelijkertijd af en toe frivool en burlesk' (...) 'als je beschrijft in welke cafés je tot diep in de nacht gaat stappen.'
Beluister het interview
Twee Afrikaanse vrouwen prijken in de top honderd van
machtigste vrouwen ter wereld van het Amerikaanse zakenblad
Forbes.
Ellen Johnston Sirleaf, de eerste vrouwelijke president in Afrika, is naar beneden gekletterd. Vorig jaar verscheen de Liberiaanse president op nummer 51 van Forbes lijst, nu bungelt ze onderaan op honderd. Tot president gekozen worden was eenvoudig, aldus Forbes, het land na veertien jaar burgeroorlog weer overeind krijgen is lastiger. De premier van Mozambique,
Luisa Diogo, staat als hoogste Afrikaanse op nummer 89. Het tijdschrift roemt haar strijd tegen armoede en haar pogingen de Chinese zakenwereld te interesseren voor technologische investeringen in de Mozambikaanse landbouw. Misschien moet ik haar eens opzoeken als ik in november weer in Maputo ben.
'Een vrouw die voortdurend op reis gaat in Afrika en probeert buiten de gebaande wegen te blijven.' Zo beschrijft Aukje Holtrop van VPRO's
De Ochtenden me vanochtend in haar boekenrubriek. Ze waardeert dat ik vertel hoe beperkend het is met hulporganisaties mee op pad te gaan, omdat 'je dan in korte tijd een paar clichés voorgezet krijgt' en dat ik dat probeer te vermijden door op eigen houtje te reizen. Ze noemt de verhalen over Burundese vrouwelijke rebellen 'indrukwekkend'. Haar laatste woorden over
Een nacht in een vijzel: 'Een heel mooi boek, heel mooie reportages.'
Uitzending gemist? De recensie is hier te beluisteren!
Ben nog steeds aan het bijkomen van mijn boekpresentatie afgelopen woensdag in het Lomboks
Museumcafé. Zo veel vrienden, familie en collega's - en combinaties daarvan - waren gekomen. Mijn uitgever vroeg zich af of mijn familie de taak op zich had genomen de ganse eerste editie in een keer op te kopen... Dat mijn Congolese collega en vriendin Chouchou Namegabe er was om het eerste exemplaar in ontvangst te nemen, vond ik erg bijzonder. Met Chouchou deed ik een jaar geleden in Bukavu een cursus zelfverdediging voor vrouwen, waarmee hoofdstuk zes van
Een nacht in een vijzel opent. Een grote eer deze bevlogen radiojournaliste uit Congo met hart voor de vrouwenzaak op mijn boekpresentatie te hebben.
‘Hoe anders ben jij?’ Dat is deze maand het thema van de talkshow van
Women Inc. Ik ben er aanstaande maandag 10 september te gast in Pakhuis de Zwijger in Amsterdam, vlak bij het Centraal Station. Om te praten over
Een nacht in een vijzel, vrouwen en Afrika. Leuke avonden vaak, bij Women Inc - en niet alleen om de borrel achteraf!
Pakhuis de Zwijger, Piet Heinkade 179, 1019 HC Amsterdam,
van 20.00 tot 21.30 uur (vrije inloop)
Vlak voordat ik echt uitlog (over minder dan drie uur begint mijn boekpresentatie) meld ik nog snel even dat het NOS Journaal me vandaag op de voorpagina heeft staan. Op de website is een
elektronisch interview te lezen met mij over
Een nacht in een vijzel. Nu zet ik echt de computer uit.
Weekblad Viva heeft de week van mijn boekpresentatie aangegrepen voor een rubriek over mij en
Een nacht in een vijzel. Op bladzijde vijf, met een paginagrote foto van ondergetekende. Een collega zei laatst naar aanleiding van het rijtje vrouwenbladen waar mijn boek en ik instaan, dat ik nu wel bij heel vrouwelijke lezend Nederland op de koffietafel zou liggen. Dat hoop ik, want het onderwerp vrouwen in Afrika verdient alle aandacht - en mijn boek natuurlijk ook... ;o)
Het is in Afrika mijn favoriete vervoermiddel, maar voor de vrouwen in Katsina, Nigeria is het niet meer weggelegd. De motorfiets is
geen passend voertuig voor vrouwen, vindt de voorzitter van de Islamitische Hoge Raad daar. Zeker niet als ze achterop zitten bij mannen. Het is bovendien veel te gevaarlijk voor vrouwen, zeker als ze zwanger zijn. De vele motorfietsen die als taxi's over de wegen crossen mogen geen dames meer achterop vervoeren. In 2008 trekt de overheid extra geld uit voor alternatieve openbaar transportmiddelen waar vrouwen wel gebruik van mogen maken.
Voor 200 Oegandese Shilling, omgerekend nog geen dubbeltje in euro's, bieden de vrouwen en meisjes in de vluchtelingenkampen van Oeganda zich aan mannen aan. Dit blijkt uit onderzoek van het Oegandese Ministerie voor Gezondheid. In het noorden van het land zijn twee miljoen ontheemden al jaren op de vlucht voor het geweld van de Lord's Resistance Army. Prostitutie is geen ongewoon verschijnsel in vluchtelingenkampen, dat zag ik ook in Congo, Soedan en Burundi. Gedwongen door armoede zoeken veel vrouwen hun toevlucht tot betaalde seks. Seksueel geweld is ook schering en inslag, zeker voor alleenstaande vluchtelingenvrouwen. Daar moet bij het opzetten van de opvangkampen meer rekening mee worden gehouden. Zo durfden meisjes in een kamp in Oost-Congo niet naar de latrine. Het sanitair lag er zo afgelegen, dat ze vreesden onderweg te worden lastiggevallen.
In het nieuwe nummer van Esta: De powervrouwen van Congo. Een reportage die ik vorig jaar maakte tijdens de presidentsverkiezingen in dit Centraal-Afrikaanse land, speciaal voorproefje uit mijn boek voor de Esta-lezeres. Een verhaal waarin ik me met collega/vriendin Chouchou onderwerp aan een cursus zelfverdediging voor Congolese vrouwen, en waarin vrouwen vertellen over wat hun in de oorlog is aangedaan en hoe ze daar bovenop komen. Uiterst actueel in deze tijd dat het in Oost-Congo weer helemaal de verkeerde kant opgaat. Gelukkig toeval: in dit Esta-nummer ook een drieluik-interview met de drie vrouwelijke krantenhoofdredacteuren van Nederland. Nog twee weken in de winkels.
Uit Congo kan ik wel vertrekken, maar ik ben er nooit helemaal weg. Dat schrijf ik in Een nacht in een vijzel over het land waar ik zo veel lieve mensen ontmoette. Het nieuws over Oost-Congo confronteert me zo vaak met slechte berichten voor hen. Onlangs belde ik met Justine, voorzitter van vrouwenorganisatie Synergie in Goma. Rondom Goma wordt sinds ik er weg ben - en dat was november vorig jaar - in meer of mindere mate gevochten. En zoals altijd zijn vrouwen dubbel slachtoffer. Synergie heeft nu al geen plek meer voor de vele verkrachtingsslachtoffers die aankloppen voor opvang. Ik denk aan het meisje van drie, aan de vrouw van 65 en aan al die andere Congolese vrouwen die ik ontmoette die door milities of soldaten waren verkracht en mishandeld. En word verschrikkelijk boos. Hoe kan het toch dat we dit geweld geen halt weten toe te roepen? En hoe kan het toch dat we daar zo weinig aandacht voor hebben?
Niet iedereen die de boekhandel inloopt kan Een nacht in een vijzel vinden, begrijp ik uit bezorgde mailtjes en telefoontjes. Mensen zoeken soms tevergeefs onder de categorie 'Afrika' of 'reisboeken', waar mijn boek logischerwijs zou moeten liggen. Wat blijkt? Bij een paar boekhandels is Een nacht in een vijzel weggestopt bij 'sociologie'! Onder het motto: als het over vrouwen gaat, kan het geen reisliteratuur wezen, dan moet het wel iets onverteerbaars wetenschappelijks zijn. Typisch. Deze suffe redenatie heeft bijvoorbeeld tot gevolg dat ik in mijn eigen Utrechtse Broese in de kelder verscholen lig. Advies: als je mijn boek zoekt, kijk dan verder dan de reizen- of Afrikahoek. Maar zeg bij het afrekenen wel even dat je het belachelijk vindt dat zo'n mooi reisboek zo wordt weggemoffeld...
'Alleen vrouwen kunnen Afrika redden.' Met die stelling wil AfrikaNieuws naar aanleiding van Een nacht in een vijzel een discussie opwekken op de website. Wat ik van deze stelling vind? Je leest het in de AfrikaNieuwsrubriek vijf vragen aan... Helemaal onderaan kun je jouw reactie schrijven - daarvoor moet je trouwens wel eerst registreren, maar dit is doodeenvoudig. Extra stimulans om je met deze uiterst relevante man-vrouwdiscussie te bemoeien: er worden exemplaren van mijn boek verloot onder degenen die reageren. Als dat de tongen/pennen/toetsenborden niet losmaakt...
Vrouwen in lange broek - laat staan in korte - zorgen nog voor de nodige commotie op het Afrikaanse continent. Eigenlijk zie je alleen jonge, moderne vrouwen in de steden in broekspijpen - zoals deze Rwandese vriendin op de foto. Op het platteland en bij officiële gelegenheden is de damespantalon nog steeds taboe. In het Congolese parlement is het vrouwen zelfs verboden in een broek te verschijnen. De mannelijke volkvertegenwoordigers zijn bang dat vrouwenbillen in een broek ze te veel afleiden van het politieke werk. En in het Nigeriaanse Aba moesten eergisteren meiden in lange broek op de loop voor groepen jongens die het op hun 'indecente kledij' hadden gemunt, zo meldde de Nigeriaanse krant Vanguard Daily. De vrouw van de gouverneur moest eraan te pas komen om de rust in de Zuid-Nigeriaanse stad te doen terugkeren.
Dieuwertje Blok interviewde me afgelopen dinsdag over Een nacht in een vijzel in Desmet Live. Een leuk gesprek, over de vrouwen van Ituri die het met een seksstaking voor elkaar kregen dat hun echtgenoten en zoons zich niet meer bij de rebellen aansloten, de veerkracht van mensen onder de meest uitzichtloze omstandigheden, hoop of wanhoop voor Afrika en mijn vaste voornemen geen cynicus te worden. Toch fijn als je wordt geïnterviewd door collega's die je boek daadwerkelijk hebben gelezen.
Er is vast een fles opengetrokken in de radiostudio in hartje Bujumbura: mijn collega's van de Burundese Radio Isanganiro hebben een Prins Clausprijs gewonnen van 25.000 euro! Het Prins Claus Fonds koos dit jaar voor cultuur en conflict als thema. Wat mij betreft hadden ze geen waardiger kandidaat kunnen kiezen dan deze radiozender. Al twee keer was ik mij mijn collega's te gast, en steeds raakte ik onder de indruk van de manier waarop zij gemeenschapszin, verzoening en nieuwsvoorziening met elkaar weten te combineren. Maar laat ik de repo die ik voor Vrij Nederland maakte over Ijambo, de studio die onder Isanganiro valt, voor zich spreken.
Wat voor bedrijfje kun je opzetten met 50 dollar in de Derde Wereld? Verschillende publicaties over microkrediet suggereren dat startende ondernemers met dit bedrag een bedrijf kunnen beginnen. Samen met fotograaf Riccardo Gangale ging ik op zoek naar kleine ondernemers in Zuid-Kivu, Oost-Congo, en kwam tot de conclusie dat er wel wat meer nodig is voor een bloeiende onderneming. Voor Onze Wereld schreef ik een pleidooi voor realisme in de microkrediet-hype. Ik sprak met een bijenhoudster, restaurateur, naaister en een zeepmaakster over hun bedrijf.
Voor wie het me zelf wil horen vertellen: een uitgebreid radiointerview over Een nacht in een vijzel in VPRO's De Avonden van 13 september. Ik ging in gesprek met interviewer Anton de Goede, een journalist die de tijd neemt en zich voorbereidt - en dat is niet zo vanzelfsprekend als het lijkt. De Goede vond het 'een groot genoegen om je te volgen op die tochten die aan de ene kant heel voorzichtig zijn waar je met de mensen omgaat en tegelijkertijd af en toe frivool en burlesk' (...) 'als je beschrijft in welke cafés je tot diep in de nacht gaat stappen.'
Twee Afrikaanse vrouwen prijken in de top honderd van machtigste vrouwen ter wereld van het Amerikaanse zakenblad Forbes. Ellen Johnston Sirleaf, de eerste vrouwelijke president in Afrika, is naar beneden gekletterd. Vorig jaar verscheen de Liberiaanse president op nummer 51 van Forbes lijst, nu bungelt ze onderaan op honderd. Tot president gekozen worden was eenvoudig, aldus Forbes, het land na veertien jaar burgeroorlog weer overeind krijgen is lastiger. De premier van Mozambique, Luisa Diogo, staat als hoogste Afrikaanse op nummer 89. Het tijdschrift roemt haar strijd tegen armoede en haar pogingen de Chinese zakenwereld te interesseren voor technologische investeringen in de Mozambikaanse landbouw. Misschien moet ik haar eens opzoeken als ik in november weer in Maputo ben.
'Een vrouw die voortdurend op reis gaat in Afrika en probeert buiten de gebaande wegen te blijven.' Zo beschrijft Aukje Holtrop van VPRO's De Ochtenden me vanochtend in haar boekenrubriek. Ze waardeert dat ik vertel hoe beperkend het is met hulporganisaties mee op pad te gaan, omdat 'je dan in korte tijd een paar clichés voorgezet krijgt' en dat ik dat probeer te vermijden door op eigen houtje te reizen. Ze noemt de verhalen over Burundese vrouwelijke rebellen 'indrukwekkend'. Haar laatste woorden over Een nacht in een vijzel: 'Een heel mooi boek, heel mooie reportages.'
Ben nog steeds aan het bijkomen van mijn boekpresentatie afgelopen woensdag in het Lomboks Museumcafé. Zo veel vrienden, familie en collega's - en combinaties daarvan - waren gekomen. Mijn uitgever vroeg zich af of mijn familie de taak op zich had genomen de ganse eerste editie in een keer op te kopen... Dat mijn Congolese collega en vriendin Chouchou Namegabe er was om het eerste exemplaar in ontvangst te nemen, vond ik erg bijzonder. Met Chouchou deed ik een jaar geleden in Bukavu een cursus zelfverdediging voor vrouwen, waarmee hoofdstuk zes van Een nacht in een vijzel opent. Een grote eer deze bevlogen radiojournaliste uit Congo met hart voor de vrouwenzaak op mijn boekpresentatie te hebben.
‘Hoe anders ben jij?’ Dat is deze maand het thema van de talkshow van Women Inc. Ik ben er aanstaande maandag 10 september te gast in Pakhuis de Zwijger in Amsterdam, vlak bij het Centraal Station. Om te praten over Een nacht in een vijzel, vrouwen en Afrika. Leuke avonden vaak, bij Women Inc - en niet alleen om de borrel achteraf!
Vlak voordat ik echt uitlog (over minder dan drie uur begint mijn boekpresentatie) meld ik nog snel even dat het NOS Journaal me vandaag op de voorpagina heeft staan. Op de website is een elektronisch interview te lezen met mij over Een nacht in een vijzel. Nu zet ik echt de computer uit.
Weekblad Viva heeft de week van mijn boekpresentatie aangegrepen voor een rubriek over mij en Een nacht in een vijzel. Op bladzijde vijf, met een paginagrote foto van ondergetekende. Een collega zei laatst naar aanleiding van het rijtje vrouwenbladen waar mijn boek en ik instaan, dat ik nu wel bij heel vrouwelijke lezend Nederland op de koffietafel zou liggen. Dat hoop ik, want het onderwerp vrouwen in Afrika verdient alle aandacht - en mijn boek natuurlijk ook... ;o)
Het is in Afrika mijn favoriete vervoermiddel, maar voor de vrouwen in Katsina, Nigeria is het niet meer weggelegd. De motorfiets is geen passend voertuig voor vrouwen, vindt de voorzitter van de Islamitische Hoge Raad daar. Zeker niet als ze achterop zitten bij mannen. Het is bovendien veel te gevaarlijk voor vrouwen, zeker als ze zwanger zijn. De vele motorfietsen die als taxi's over de wegen crossen mogen geen dames meer achterop vervoeren. In 2008 trekt de overheid extra geld uit voor alternatieve openbaar transportmiddelen waar vrouwen wel gebruik van mogen maken.
